Overweging van zondag 28-2-2016 door p. Ben Wolbers

Overweging – Titus Brandsmaparochie Oss – 28 februari 2016

            Exodus 3,1-8a.13-15

            Lucas 13,1-9

 

Een jaar of tien geleden ging een goede vriendin naar de neuroloog. Zij kon plotseling niet meer schrijven, had geen macht meer over haar vingers. Na een eerste onderzoek kon ze onmiddellijk een scan laten maken. Dat gaf wel te denken, want meestal staat daar een wachttijd voor. Een lang verhaal kort: binnen anderhalf uur wist ze: een tumor met uitzaaiingen in de hersenen. Ze was in eerste instantie verbijsterd. Ze wist niet wat te zeggen. De arts doorbrak de stilte: “Wat denkt u nu mevrouw? Wat gaat er door u heen?”

Het antwoord van mijn vriendin maakte de dokter stil: “Tja, dokter, waarom ik niet?”

 

De meeste mensen reageren anders. Toen ik nog als pastor werkzaam was hier in Oss, in de Ruwaardparochie en later in een tweetal ziekenhuizen, heb ik dikwijls meegemaakt dat de eerste reactie op een slecht bericht schrik was, afweer, er niet aan willen, kwaadheid soms ook… “Waarom moet mij dit overkomen? Waaraan heb ik dit verdiend?” of: “Ik kan dit nu helemaal niet gebruiken…” Dit soort reacties is waarschijnlijk voor velen van ons begrijpelijker dan die reactie van mijn vriendin.

 

Toen, in Jezus’ tijd,  waren de reacties niet anders en leefde dit soort vragen ook: “Waarom? Waaraan verdienen wij wat ons overkomt?”  Ik ben nu in het evangelieverhaal. We vallen daar midden in een druk gesprek. Jezus heeft het met enkele mensen over de moord van Pilatus op bedevaartgangers uit Galilea. Die waren vermoord terwijl ze offers brachten in de tempel en daar aan het bidden waren. Kennelijk hadden de mensen tegen Jezus gezegd dat die bedevaartgangers wel grote zondaars moesten zijn geweest… die moesten wel iets op hun kerfstok hebben gehad… het moest wel een straf van God zijn, – anders zou hen toch zoiets niet kunnen overkomen…?

Dat is het moment waarop wij in dit gesprek vallen. We horen een felle reactie van Jezus.

“Denken jullie nu echt dat die bedevaartgangers grotere zondaars waren dan al die andere mensen die daar aan het bidden waren? Geen sprake van!” En dan roept hij nog een ander tragisch gebeuren in herinnering. Er was in Jeruzalem een stadspoort ingestort, de Siloam-toren, en daar waren achttien mensen bij omgekomen. “Denken jullie werkelijk dat die slachtoffers onder die toren meer schuld hadden dan de rest van de inwoners van Jeruzalem?” Geen sprake van! Het zou toch te dol zijn om dat te beweren…!

 

Het is blijkbaar van alle tijden dat mensen een verklaring zoeken, een reden, een waarom, als hen een ramp treft of een ziekte of zomaar tegenslag. En het is blijkbaar ook van alle tijden dat wij God daar bij betrekken. Waarom laat God dit toe? Wat hebben die mensen misdaan dat God hen zo straft?

 

Het antwoord van Jezus is duidelijk: “Bekeer je!” Dat wil hier zeggen: verander je manier van kijken… het is onmenselijk om zo over een ongeluk of ziekte te praten… En stap ook niet in de valkuil om bij tegenslag, ziekte of welke ramp ook, te denken dat zoiets een straf is van God.

 

Ik vroeg me af waarom Jezus zo fel reageerde. Om twee redenen, denk ik. Ik denk dat hij er niet tegen kon dat mensen zo’n beeld van God hadden. God is voor hem, voor Jezus, niet die schrikwekkende Macht ergens ver weg, die mensen straft met bomaanslagen, ziektes en rampen… zo is God niet… in de ogen van Jezus is God als een liefdevolle Vader… die recht wil doen aan alle mensen… Een tweede reden van zijn felheid is, denk ik, dat de reactie van die mensen in Jeruzalem eigenlijk een belediging is voor de slachtoffers: hen zondaars noemen, mensen op het verkeerde pad… betekent in feite dubbel leed voor hen én voor hun familie.. zij wáren al slachtoffer en dan werden ze ook nog eens zwart gemaakt… Zo wil God niet met mensen omgaan… en zo wil God niet dat wij met mensen omgaan… Hij laat het regenen over goede en slechte mensen, – zegt Jezus ergens anders. Voor God krijgen alle mensen, wie ze ook zijn, wat ze ook doen of gedaan hebben, steeds weer een kans, tot het uiterste toe…

 

Ik denk dat Jezus de mensen daarom daarna dat verhaal vertelde over een vijgenboom die al drie jaar lang geen vijgen meer heeft opgebracht. Een ramp natuurlijk voor de eigenaar, want die moet daarvan leven. En hij wil dan ook dat de boom verwijderd wordt. Maar de tuinman vindt dat veel te snel. Die ziet geen heil in zo’n snel oordeel. Die wil de boom nog een kans geven. God is als die tuinman.

 

Het is inderdaad een groot probleem én een groot mysterie dat sommige gebeurtenissen in ons leven en met name ongeluk en ziekte… vaak niet te verklaren zijn.. en dat we het gewoon niet wéten waarom ons iets gebeurt… Maar, zegt Jezus ons vandaag, laat dat ons nooit in de verleiding brengen om te denken of te zeggen dat het iemands eigen schuld wel zal zijn of dat God de schuld ervan is.. dan doen we die andere mens, zijn of haar familie én God ernstig tekort…

 

Hij is liefde, Hij is een God die ons allemaal blijft liefhebben en laat dat ons de kracht en de moed en de vindingrijkheid geven om elkaar voort te helpen en open tegemoet te treden.

 

 

Ben Wolbers O.Carm.

Advertisements

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s