Overweging van de 4e zondag van de Advent door p. Tom Buitendijk

 

U allen van harte welkom op deze vierde Adventszondag. Wij horen straks het geboorte verhaal van Jezus volgens Matheus. Het kind dat geboren wordt is een teken. Zijn éne naam is Immanuel – God met ons; zijn andere naam is Jezus: redder uit zonde. Dit kind zal nog vele andere namen krijgen. Al die namen houden beloften in. Beloften dat de toekomst goed zal zijn als wij ons aan dit Kind toe vertrouwen. We hebben drie kaarsen ontstoken aan de Adventskrans: de kaars van waakzaamheid; de kaars van bekering; de kaars van de vreugde dat het licht sterker is dan de duisternis. Deze vierde kaars is de kaars van vertrouwen in het teken van het Kind, vertrouwen in de toekomst. Wandelend in het licht zien we ook onze tekorten. Willen we zingend bidden om ontferming: Kyrie eleison.

Openingsgebed

God die vanuit verborgenheid tot ons wil komen, U weet hoe er wij nog verwijderd van U staan. Onthul ons uw aanwezigheid in de gestalte van uw mens geworden Zoon en breng ons tot de overgave aan Hem in geloof. Mogen wij naar Hem die ons tot uw gemeenschap maken wil, luisteren. Help ons in zijn geest mens te worden voor elkaar. Door Christus onze Heer. Amen

Gebed over de gaven

Goede God, mogen wij aan deze tafel waar u ons bijeen hebt geroepen. Uw tegenwoordigheid ervaren in brood en wijn. Dat wij de gezindheid leren van Uw Zoon die zichzelf gaf om ons te doen leven. Door Christus onze Heer. Amen

Slotgebed
God, als wij u zoeken bent u ons reeds nabij en midden onder ons aanwezig. Doe onze hoop herleven in Hem die wij hebben herken bij het breken van het brood.Wek in ons het vertrouwen dat u ons in Jezus reddend nabij wilt zijn, God – met – ons. Dit bidden wij u door Christus onze Heer. Amen

Overweging

We ontmoeten vandaag twee onzekere mensen: Achaz de koning van het kleine rijkje Juda met als hoofdstad Jeruzalem.  Het is overal oorlog om hem heen. Hij wil buiten die oorlog blijven. Hij heeft steun nodig. Hij wil ter bescherming een verbond sluiten met het machtige Assyrische Rijk. De profeet Jesaja bezweert Hem: “ Doe dat niet. Vertrouw op God de Heer; Hij zal je redden.” Maar Achaz durft God niet te vertrouwen. De andere onzekere figuur is Jozef. Hij is de verloofde van Maria. Hij komt tot de ontdekking dat zij in verwachting is. Zijn mannelijk vermogen tot vruchtbaarheid – zijn potentie – doet er niet toe. Hij is in zijn eer aan getast. Hij kan boos op haar worden en haar het huis uit zetten. Dat doet hij niet. Hij tempert zijn woede en wil in stilte weg gaan. Hij is immers een rechtvaardig en bescheiden man. Vanuit onze eigen onzekerheid kunnen we met beiden meevoelen: je hebt de gang van zaken niet in de hand. Onverwachtse gebeurtenissen kunnen je leven overhoop gooien. Je weet soms niet waar je je heil zoeken moet. Het leven is niet maakbaar. Je kunt niet krampachtig vasthouden aan je eigen plan. De werkelijkheid is anders. De hoogmoedige koning Achaz en de bescheiden en eenvoudige Jozef krijgen beiden een antwoord van Godswege.  Achaz mag God om een teken vragen. Hij wil dat liever niet, want als er werkelijk een teken komt, moet hij gehoorzamen! Hij wil het liefst zijn eigen zin doordrijven. Zich houden aan zijn eigen plan. De profeet Jesaja de grote tegenspeler van de koning, belooft dan namens God: de jonge vrouw zal een kind krijgen en zij zal hem noemen: Immanuel – God met ons. Dit Kind zal je redden en je volk buiten de oorlog houden. Jozef krijgt een droom. Dromen zijn manieren waarop God tot mensen spreekt. Hij droomt dat God hem zegt:” Neem Maria tot je vrouw. Haar kind is van Godswege. En jij, Jozef, moet hem Jezus noemen. Hij zal zijn volk redden uit hun zonden. Het staat al bij de profeet Jesaja: “zijn naam zal zijn: God met ons”.
Waar ligt de redding van mensen in nood? Waarvan kun je zeker zijn? Beide onzekere mannen horen: “stel je vertrouwen op God alleen; vertrouw je leven toe aan een Kind dat komen zal; Hij zal zijn volk beschermen en redden uit hun zonden.” Het is het waagstuk van eigen plannen los laten; het betekent onbekende wegen gaan; je wordt gevraagd je laten leiden door een Kind dat komen zal. In kinderen zal je ‘God met ons’ ontmoeten.
Wij lezen deze verhalen met het oog op Kerstmis. Wat kan het Kerstfeest betekenen voor ons in ons in onzekere tijden? Betekent de geboorte van Jezus ook voor ons redding uit de zonden? Ik weet best wel dat als u kerstinkopen gaat doen, de kerstboom optuigt en het kerststalletje neer zet, dat u dan niet denkt aan redding uit de zonden. Daarom is het goed om er hier in de kerk toch maar even op in te gaan. Toegegeven: zonde is een moeilijk woord. Maar het is niet zinloos om het er over te hebben. Misschien kunnen we zonde het best omschrijven als elkaar ongelukkig maken of ook: weigeren elkaar gelukkig te maken. De samenleving gaat niet ten onder omdat wij kwade dingen doen, maar omdat wij verzuimen het goede te doen. We doen niet die dingen waarvan je wéét dat je ze eigenlijk wel moet doen. We houden vast aan eigen plannen ook al doen we daarmee een ander tekort. Verbeteringen en veranderingen houden we tegen omdat ze je geld en moeite kosten.
Ik denk dat er veel onzekerheid in de samenleving bestaat en groeit door een zondige mentaliteit. We hebben niet in de gaten dat we daaraan lijden. Preciezer gezegd: Onze samenleving is gericht op de welvaart van de individuele mens – het ikke. En dat ikke is in voortdurende concurrentieslag met de ander. Samenleven gaat langs de wegen van het wantrouwen. Als de ander maar niet méér heeft dan ik heb. In onze samenleving telt alleen het economisch nut. Ook zorg, ook kunst, ook hulpverlening moeten tegenwoordig economisch nuttig zijn. Wat kan ik aan jou verdienen? is de vraag waarmee we elkaar tegemoet treden. Deze zonden van de samenleving werken als gif in ieder van ons door. Het meest erge is wel dat we niet meer geloven in de uitwerking van goede daden en dat we ze daarom maar niet meer doen. Maar het kan anders! Met een collecte voor HIV-kinderen in Malawi redden we niet heel Afrika van de Aids-ziekte. Misschien redden we wel een kind dat later een goede arts wordt. Ook al bestrijden we de armoede in Nederland niet met een kerstpakket maken voor een gezin in de buurt. We brengen wel licht en feest in de harten van mensen. Wanneer we straks kerstcadeautjespapier scheiden van het plastic hebben we niet de aarde gered, maar we werken wel mee aan een schoner milieu. We moeten geloven dat kleine daden die op het niveau van de geschiedenis niets te betekenen hebben, het begin kunnen zijn van een heel nieuwe toekomst.
In een uithoek van de wereld kreeg Maria, een ongehuwd meisje, een kind. Haar verloofde Jozef wist van niets. In een droom hoorde hij de naam Immanuel, God met ons. Zijn geboorte is niets bijzonders. Maar toen mensen zich aan dit Kind gingen toevertrouwen kwam er toch een begin aan een nieuwe wereld. De mogelijkheid van vrede op aarde voor alle mensen van goede wil. Volgende week gaan we dit feestelijk vieren.

Pastor

Bidden wij met vertrouwen tot God. Dat Hij in onzekere tijden onze zekerheid is.

Lector

voor mensen die door ziekte, baanloosheid of tegenslag zich onzeker voelen in deze samenleving. Dat zij op God blijven vertrouwen en van Hem nieuwe toekomst blijven verwachten.

S T I L T E  Laat ons bidden.

Lector

voor mensen die verantwoordelijkheid dragen in kerk en samenleving. Dat zij in moeilijke tijden niet alleen vertrouwen op menselijke macht, maar ook kracht en steun zoeken bij  U, o God.

S T I L T E  Laat ons bidden.

Lector

voor de moeders en kinderen in Malawi die met het HIV- virus zijn besmet. Dat zij het vertrouwen in het leven niet verliezen; dat zij mogen rekenen op ons gebed, meeleven en financiële steun.

S T I L T E  Laat ons bidden.

 

Lector

voor alle mensen die zich voorbereiden op het Kerstfeest. Dat wij ons hart openstellen voor Immanuel, God – met ons. Dat wij  de vreugde en de vrede die van Hem uitgaat ruimhartig willen delen.

S T I L T E  Laat ons bidden.

Pastor

God, bij U die  tot ons komt al een Kind vinden wij onze zekerheid. Leer ons zo leven dat onze kinderen toekomst vinden. Dan zal deze wereld vredig en veilig zijn. Dit bidden wij  u door Christus onze Heer. Amen.

Advertisements

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s