Gebeden en overweging bgv de 75e sterfdag van Titus Brandsma door p. Tom Buitendijk

Welkom in deze viering.

We gedenken vandaag dat Titus Brandsma 75 jaar geleden is vermoord in het concentratiekamp Dachau. Hij is een van de vele slachtoffers van het genadeloze regime van het nationaal socialisme . Hij is niet de enige, maar in zekere zin wel de unieke. Hij is daar terecht gekomen omdat hij voor de Dutsen overheid een gevaarlijke man was die onschadelijk moest worden gemaakt. Wat kan een 62 jarige professor in de wijsbegeerte met een zwakke gezondheid voor kwaad doen? Zijn kracht was het verlangen naar waarachtigheid en waarheid; zijn sterkte was zijn kwetsbaarheid; zijn eigenzinnigheid was zijn volgehouden liefde tot God die Titus in iedere mens wilde ontmoeten. Geen mens is er zonder dat God hem vasthoudt; in ieder mens – ook in de misdadige beulen – moet God te vinden zijn. “Als ik zwak ben, ben ik sterk”, zie Paulus. Titus weerloze liefde was zijn kracht; liefde schenken was zijn verzetsdaad. Hij heeft dit met de dood moeten bekopen in de hel van Dachau. In de bede om ontferming getuigen wij dat Gods hand ons in leven houdt.

Openingsgebed

Goede God, U woont verscholen in het hart van ieder mens. In daden van goedheid en liefde komt U aan het licht. Wij bidden U : Doorstraal ons leven met uw licht en uw warmte zodat wij mensen worden die leven in de gezindheid van Jezus, uw Zoon. Help ons elkaar nabij te zijn zoals Hij ons nabij wil zijn. Dan komt er vrede over heel deze wereld. Dit vragen wij U op voorspraak van pater Titus door Christus onze Heer.

Amen.

Gebed over de gaven.

Goede God, herken in deze gaven van brood en wijn onze inzet voor onze geloofsgemeenschap. Dat wij die met elkaar uw Brood en Beker delen ook bereid zijn elkaars leven te delen zoals Jezus het ons heeft voorgedaan. Dit vragen wij U op voorspraak van pater Titus door Christus onze Heer. Amen.

Slotgebed.

Goede God, in deze viering hebben wij u willen eren en danken voor Titus Brandsma, naar wie deze gemeenschap genoemd is Door zijn leven en werken is hij een levende getuige van uw goedheid en liefde. Mogen zijn voorbeeld tot ons blijven spreken opdat wij, door hem geïnspireerd, blijven zoeken naar U in het diepst van ons bestaan. Dat wij U daar vinden en ons kind naar uw hart weten. Dit vragen wij U op voorspraak van pater Titus Brandsma door Christus onze Heer. Amen.

Overweging

Het woord van God laat zich niet gevangen zetten, zegt Paulus. Het woord van God klinkt boven alle woorden uit en klinkt door in alle situaties. Het is sterker dan Befhl ist Befehl; het is sterker dan nep-waarheden; het is sterker dan propaganda waarin de Duitsers meester waren; het is sterker dan het bevel van 26 juli 1942 : “dood deze man”. Het woord van God is altijd een woord ten leven. In de Nijmeegse Titus Brandsma kapel staat een urn met as uit Dachau. We weten niet of er iets van het verbrande lichaam van Titus bij zit. Er is hoogst waarschijnlijk helemaal niets vindbaars van hem overgebleven. Toch is Titus een levende in de hemel, die tot ons hier op aarde spreekt. Zijn woorden klinken na en zijn geschriften zijn nog steeds bron van inspiratie voor mensen die naar God verlangen; die naar zingeving zoeken; die hun waarden willen ijken aan deze onkreukbaar persoon met wie over de waarheid niet te marchanderen viel. In zijn verweerschrift dat hij schreef in Scheveningen in opdracht van de Duitse commandant ontleedt hij de intellectuele zwakte en de destructieve kracht van het nazisme om te eindigen met: “God zegene Duitsland ;God zegene Nederland. Dat beide broedervolken in vrede kunnen leven.” Zijn liefde voor de waarheid maakte hem niet minder scherp in zijn denken en spreken. Naar mijn gevoel is dat één van waarden die Titus ons nalaat en die hem voor vandaag actualiteitswaarde geven. Ontzettend veel “waarheid” die gecommuniceerd word, dient andere belangen dan eerlijke en juiste informatie. Economische belangen. Persoonlijke belangen van mensen met aanzien. Voorstelling van zaken om vooroordelen op te wekken. De uitdagende uiting van platvloerse scheldpartijen in naam van vrijheid van meningsuiting. De waarheid wordt in dienst genomen ter versterking van eigen positie en ter vernedering van medemensen. De voortdurende mantra dat Nederland zo’n gaaf en goed land is, is alleen maar waar voor een beperkte groep. De situatie voor kwetsbare mensen gaat steeds meer achteruit. De groep mensen die niet mee kunnen komen met de samenleving wordt steeds groter. Journalistiek met liefde voor de waarheid analyseert de feiten zonder rekening te houden met andere belangen dan alleen de waarheid. De ethische richtlijnen van Titus voor een volwassen katholieke pers zijn in het tijdperk van veelsoortige sociale media nodiger dan ooit. Het woord van God laat zich niet gevangen zetten. Het is de taak van profetische mensen in en buiten de kerk om tegendraads te spreken. Het kostbare van menselijke woorden is dat daarin het woord van God kan doorklinken. Het menselijk spreken is nooit zomaar een spreken: het is een antwoord op een situatie; het is een aanspraak tot een medemens; het is de verwoording van een visie. Het juiste spreken is altijd een benadering om recht te doen aan medemensen. Waar het spreken anderen mensen kleineert daar worden de woorden misbruikt. Titus kon scherp zijn, maar was nooit liefdeloos; Titus kon een ander zeggen waar het op stond, maar brak een ander nooit af. Titus was er zich van bewust dat in menselijk spreken en schrijven God ons iets te zeggen heeft. God was voor Titus een nabije God in wiens Tegenwoordigheid Hij wilde leven; een God die in zijn spreken steeds mee klonk. Naast professioneel journalist is Titus vredesapostel; naast dienaar van de vrede komt Hij ook op voor het ethische omgaan met dieren. Naast man van de wijsbegeerte is hij ook de man die in alle eenvoud bidden kon en anderen leerde bidden. Naast geestelijk leidsman van velen was hij ook animator van katholiek sociaal leven; naast bescheiden religieus en karmeliet was hij ook een zelfbewuste emancipator van de katholieke zuil in de vooroorlogse zuilenmaatschappij. Titus was een ontzettende regelaar en soms ook wel bemoeial. Wat hij voor Oss gedaan is nog steeds vruchtbaar: de bibliotheek en het middelbaar onderwijs. Toch werd heel dat drukke en doenerige leven van Titus samen gehouden door twee grondlijnen in zijn leven: door de beoefening van de deugden van geloof , hoop en liefde ons voorbereiden op de ontmoeting met God ; het volgehouden verlangen Gods aanwezigheid in dit leven reeds te smaken. In juni en juli 1942 liet Titus zien hoe hij zijn deugden consequent beleefde. In het duister van Dachau bleef hij vriendelijkheid uitstralen naar zijn medegevangenen en naar zijn beulen die ook Gods kinderen zijn; Titus die zelf nauwelijks meer kon lopen sprak zijn medegevangenen moed in voor de nieuwe dag; Titus getuigde van zijn geloof in Gods nabijheid nadat hij tegen de grond geslagen was en zijn gezicht bloedde. Hij wees op zijn brillenkoker waar een stukje van de hostie verstopt zat , en zei: “ik wist toch wie ik bij me had.” In het duister van Dachau smaakte Titus Gods aanwezigheid in het gebroken brood, het Lichaam van de Gekruisigde. In zijn lijdensweg die 37 dagen duurde is Titus één met Jezus geworden die hij nog zo vredig aanschouwde in de cel in Scheveningen. Hier wordt Titus vereend met de Gekruisigde. Gods Woord laat zich niet gevangen zetten en spreekt door dood en marteling heen van opstaan en leven.

Pastor:
Worden we een ogenblik stil en keren wij ons hart tot God en leggen wij aan Hem voor alles wat ons ten diepste beweegt.

Lector

Wij bidden voor allen die zoeken naar zingeving en verdieping in hun leven. Voor allen die U hopen te ontmoeten als de dragende grond van hun bestaan. Dat wij U mogen ervaren als het meest innerlijke van ons wezen. Leef in ieder van ons en geef dat wij in U mogen leven.
Stilte Laat ons bidden:

 

Lector

Bidden wij voor de wereld waarin wij wonen: om vrede en rust in alle haarden van oorlog, geweld en onderdrukking; om het doorstaan van de economische crisis waardoor er weer armoede dreigt voor de gewone mensen; om veiligheid en opvang voor mensen die als vluchtelingen toevlucht zoeken in ons land. Dat er steeds weer mensen zijn die in de geest van Titus de moed hebben om op te geloven in daadkrachtige liefde en gerechtigheid.

Stilte Laat ons bidden:

 

Lector

Wij bidden voor onze geloofsgemeenschap die de naam van pater Titus draagt. Moge zijn eenvoud en de bescheidenheid ons doen en laten kenmerken. Om hechte saamhorigheid en verbondenheid opdat het geestelijk leven van deze gemeenschap kan bloeien. Geef dat wij heel ons leven richten naar het visioen van het Komende Koninkrijk van waarin Gods Naam geheiligd wordt en Zijn wil geschiedt.
Stilte Laat ons bidden:

 

Pastor

Goede God, U die woont in het diepst van ons wezen, kom aan het licht in onze daden van dienstbare liefde. Dit vragen wij U op voorspraak van Titus Brandsma, Door Christus onze heer. Amen.

 

 

 

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s